Kim đồng hồ trên tường phòng cấp cứu vừa nhích qua vạch ba giờ sáng, con dâu tôi đã mở khóa chiếc túi xách da bóng loáng. Nó không lấy khăn ấm lau mồ hôi trên trán tôi, cũng chẳng hỏi bác sĩ xem phổi của tôi có bị tràn dịch hay không. Thứ Hoàng Hương Lệ rút ra là một cuốn sổ bìa cứng màu đen và hộp mực lăn tay đỏ chót.
Nó đặt cuốn sổ lên mặt bàn sắt cạnh giường bệnh, đẩy cây bút bi về phía bàn tay đang cắm kim truyền dịch của tôi. Giọng Hoàng Hương Lệ vang lên lanh lảnh giữa tiếng máy đo nhịp tim kêu tít tít đều đặn: "Bố mở mắt ra nhìn cho kỹ rồi lăn tay vào dòng thứ tám mươi tư này giúp vợ chồng con nhé." "Đêm nay anh Hòa phải lái xe dưới trời mưa bão đưa bố vào viện, tính từ mười một giờ đêm qua đến ba giờ sáng nay là tròn bốn tiếng." "Theo đúng biểu phí lương Giám đốc tài chính công ty Á Châu của anh ấy, mỗi giờ làm việc hành chính là một triệu đồng." "Nhưng đây là ca cấp cứu ban đêm ngoài giờ, lại rơi vào ngày thời tiết khắc nghiệt, nhân hệ số ba trăm phần trăm là ba triệu đồng một giờ." "Bốn giờ vị chi mười hai triệu chẵn, con miễn phí cho bố tiền hộp cháo trắng ở căng tin và năm mươi nghìn tiền gửi xe đấy."
Cổ họng tôi khô rát như có ai xát muối, từng cơn ho rút ruột khiến lồng ngực bảy mươi hai tuổi đau nhói. Tôi nghiêng đầu trên chiếc gối bệnh viện nồng mùi thuốc sát trùng, nhìn sang đứa con trai trưởng đang đứng khoanh tay bên cạnh vợ nó. Hạ Quốc Hòa mặc chiếc áo sơ mi phẳng phiu, cổ tay đeo đồng hồ mạ vàng sáng loáng dưới ánh đèn huỳnh quang trắng bệch. Thấy tôi nhìn sang, Hạ Quốc Hòa chẳng những không ngăn cản vợ mà còn thở dài một tiếng đầy vẻ bề trên. Nó chỉnh lại gọng kính vàng, giọng trầm xuống như đang thuyết trình báo cáo trước hội đồng quản trị: "Bố à, bố từng dạy môn thống kê và kế toán suốt mấy chục năm, chắc bố hiểu rõ quy luật giá trị sức lao động hơn ai hết." "Thời buổi kinh tế thị trường, thời gian của một Giám đốc tài chính tại công ty Á Châu như con được tính bằng từng phút." "Đêm hôm khuya khoắt bố lên cơn sốt, thay vì gọi xe cấp cứu công cộng thì bố lại gọi con đến chở đi." "Con bỏ dở giấc ngủ, ngày mai vào họp hội đồng đầu tư mà tinh thần uể oải thì thiệt hại của công ty Á Châu ai gánh cho?" "Nhà mình người một nhà cả, nhưng tình cảm là tình cảm, còn công sức chăm sóc thì phải hạch toán minh bạch để sau này khỏi tị nạnh với cái Hằng."
Tôi nhìn gương mặt vuông vức của đứa con trai mà mình đã dứt ruột nuôi nấng từ thuở còn đỏ hỏn. Mưa tháng mười một vẫn quất rào rào vào khung cửa kính mờ đục của khoa cấp cứu bệnh viện đa khoa. Chỉ mới bốn tiếng trước thôi, tôi nằm co quắp trên chiếc giường gỗ trong căn biệt thự cổ giữa lòng thành phố. Cơn sốt ba mươi chín độ rưỡi ập đến đột ngột kèm theo những đợt khó thở khiến tay chân tôi lạnh toát. Con gái út của tôi là Hạ Kiều Hằng đang phải đi công tác kiểm tra kho hàng tận dưới tỉnh xa cách hơn hai trăm cây số. Trong lúc nửa tỉnh nửa mê, tôi đã bấm số gọi cho Hạ Quốc Hòa, đứa con trai đang ở căn hộ cao cấp chỉ cách nhà tôi mười phút chạy xe.
Đầu dây bên kia đổ chuông đến lần thứ tư mới có tiếng Hoàng Hương Lệ bắt máy với giọng ngái ngủ bực dọc. Phải mất hơn một tiếng đồng hồ sau khi tôi gọi, chiếc xe hơi bóng lộn của vợ chồng nó mới đỗ xịch trước cổng sắt. Lúc dìu tôi ra xe, câu đầu tiên Hoàng Hương Lệ nói không phải là hỏi thăm bệnh tình của bố chồng. Nó bấm đồng hồ bấm giờ trên điện thoại rồi quay sang nhắc chồng: "Anh nhớ chụp lại màn hình công tơ mét và giờ xuất phát nhé, tính từ hai mươi ba giờ không năm phút đấy."
Lúc đó tôi cứ ngỡ mình sốt cao nên nghe nhầm, nhưng thực ra tôi chẳng hề nghe nhầm một chữ nào. Suốt hai năm qua, kể từ ngày bà nhà tôi nhắm mắt xuôi tay, cuốn sổ bìa đen ấy đã trở thành sợi dây duy nhất nối giữa tôi và vợ chồng con trai cả. Họ gọi đó là Sổ chấm công phụng dưỡng và hạch toán chi phí chăm sóc người cao tuổi. Một cái tên nghe vừa văn minh vừa hiện đại, nhưng ẩn chứa bên trong là sự tính toán đến tận xương tủy.
Thấy tôi còn nằm im chưa nhấc tay lên, Hoàng Hương Lệ bắt đầu gõ móng tay sơn đỏ chót xuống mặt bàn sắt. Tiếng cạch cạch khô khốc vang lên làm cô y tá trực đêm ở giường bên cạnh cũng phải ngoái đầu nhìn sang. Nhưng Hoàng Hương Lệ chẳng mảy may biết ngượng, nó cúi thấp người xuống sát tai tôi, giọng đanh lại: "Bố đừng có giả vờ nhắm mắt làm ngơ như mấy lần trước nhé." "Khám xong hết rồi, bác sĩ bảo chỉ là viêm phế quản cấp do nhiễm lạnh, truyền hết chai nước này là sáng mai về nhà được." "Bố ấn vân tay xác nhận mười hai triệu ca đêm nay đi để vợ chồng con còn về ngủ lấy sức mai đi làm." "Nếu bố không ký nhận nợ, lần sau bố có sốt đến bốn mươi độ giữa đêm thì tự gọi xe ôm mà đi, đừng gọi vào máy anh Hòa nữa."
Cô y tá trẻ đứng cách đó vài bước chân nghe thấy thế thì sững người, đôi mắt mở to nhìn hai vợ chồng ăn mặc sang trọng. Cô ấy ngập ngừng bước lại gần, nhỏ giọng nhắc nhở: "Anh chị ơi, cụ ông đang sốt cao và suy nhược cơ thể, huyết áp vẫn còn dao động mạnh lắm." "Chuyện giấy tờ tiền nong gia đình mình để sáng mai cụ tỉnh táo rồi bàn, giờ để cụ nghỉ ngơi kẻo ảnh hưởng tim mạch."
Hoàng Hương Lệ lập tức quay phắt lại, hất hàm nhìn cô y tá từ đầu đến chân bằng thái độ khinh khỉnh: "Cô làm việc của cô đi, chuyện nội bộ gia đình người ta cô biết cái gì mà chõ miệng vào?" "Ông cụ nhà tôi có lương hưu, có biệt thự mặt phố mười lăm tỷ, chứ có phải người vô gia cư đâu mà cô thương vay khóc mướn." "Giấy trắng mực đen rõ ràng lúc còn tỉnh táo, nhỡ đêm nay ông cụ làm sao thì công sức vợ chồng tôi bỏ ra ai làm chứng?"
Nói rồi nó cầm thẳng cổ tay phải gầy guộc của tôi, nơi những đường gân xanh nổi hằn lên dưới lớp da đồi mồi. Hạ Quốc Hòa đứng bên cạnh cũng khẽ hắng giọng, bồi thêm một câu nghe như lời khuyên nhủ chí tình: "Bố lăn tay một cái cho xong đi bố, đừng để người ngoài nhìn vào lại tưởng vợ chồng con ép uổng gì bố." "Con làm Giám đốc tài chính công ty Á Châu, mọi khoản thu chi cá nhân hay gia đình đều phải tuân thủ quy trình kiểm soát chuẩn mực." "Số tiền mười hai triệu này bố chưa có tiền mặt trả ngay thì con cứ ghi nợ vào tài khoản gốc, tính lãi suất gộp mười hai phần trăm một năm như thỏa thuận." "Tất cả cũng chỉ để bảo vệ sự công bằng cho chính bố thôi, bố cứ yên tâm mà dưỡng bệnh."
Tôi khẽ hé đôi mắt nhập nhoạng dưới ánh đèn phòng cấp cứu, nhìn thẳng vào gương mặt đứa con trai trưởng. Bốn mươi năm đứng trên bục giảng đại học, tôi đã dạy qua hàng ngàn sinh viên ngành thống kê và kiểm toán. Tôi từng giảng cho chúng nghe về lãi đơn, lãi kép, về khấu hao tài sản cố định và giá trị thời gian của dòng tiền. Nhưng tôi chưa bao giờ nghĩ có một ngày, chính thằng con trai rứt ruột đẻ ra lại đem công thức lãi kép ấy đặt lên giường bệnh của cha mình.
Hai năm trước, khi mẹ nó vừa mất được bốn mươi chín ngày, vợ chồng Hạ Quốc Hòa đã mang cuốn sổ bìa đen này đến nhà tôi. Lúc ấy Hoàng Hương Lệ cười ngọt xớt, bảo rằng vợ chồng nó bận rộn công việc lớn ở công ty Á Châu. Nếu cứ phải chạy qua chạy lại chăm ông già một mình trong căn biệt thự cổ mà không có cơ chế ghi nhận, sau này em gái Hạ Kiều Hằng sẽ đòi chia đều gia sản. Chúng đưa ra một bản Thỏa thuận hạch toán công sức phụng dưỡng, quy định mọi việc từ thay bóng đèn, mua thuốc cảm, chở đi khám bệnh đều tính theo giờ công của Hạ Quốc Hòa. Lãi suất áp dụng cho các khoản chậm thanh toán là mười hai phần trăm một năm, cộng dồn vào gốc mỗi cuối quý.
Lúc nhìn tờ giấy đó lần đầu tiên, tim tôi như bị ai bóp nghẹt đến không thở nổi. Nhưng là một người cả đời làm việc với những con số và chứng từ pháp lý, tôi hiểu ngay mục đích thật sự của chúng. Thứ chúng nhắm tới không phải là vài trăm nghìn tiền thuốc hay vài triệu tiền công chở đi bệnh viện. Thứ chúng muốn nuốt trọn là căn biệt thự vườn cổ rộng ba trăm mét vuông giữa trung tâm thành phố trị giá mười lăm tỷ đồng mà vợ chồng tôi tích cóp cả đời. Chúng muốn dùng lãi kép để thổi phồng những việc vặt vãnh thành một khoản nợ khổng lồ, rồi danh chính ngôn thuận cướp trắng ngôi nhà trước mũi em gái.
Nếu hôm đó tôi nổi trận lôi đình, xé toạc cuốn sổ và đuổi chúng ra khỏi cửa, chúng sẽ lập tức đóng vai những đứa con bị người cha già trái tính hắt hủi. Hơn nữa, những khoản tiền hàng tỷ đồng mà Hạ Quốc Hòa từng rút ruột của vợ chồng tôi từ thời đi du học đến. Lúc mua nhà cưới vợ sẽ vĩnh viễn bị chôn vùi dưới danh nghĩa "tình cảm cha con". Vì thế, suốt hai năm qua, tôi đã chọn cách thu mình lại thành một ông già mắt mờ, tai nghễnh ngãng, tay run rẩy. Mỗi lần chúng đưa sổ ra bắt ký nhận nợ một triệu tiền sửa vòi nước hay ba triệu tiền ngồi nói chuyện dịp Tết, tôi đều ngoan ngoãn lăn tay.
Tôi để mặc cho ngón tay cái của mình bị Hoàng Hương Lệ ấn mạnh vào hộp mực đỏ, rồi đè xuống trang giấy kẻ ô vuông. Dấu vân tay đỏ thẫm hiện lên ngay dưới dòng chữ Mười hai triệu đồng chẵn — Ca cấp cứu ban đêm. Tôi giả vờ ho sụa một tràng dài, bàn tay run bần bật làm chiếc bút bi rơi lăn lóc xuống sàn gạch lạnh lẽo: "Bố... bố ký rồi đấy... Hòa ơi, Lệ ơi... hai đứa về nghỉ đi kẻo mệt..." "Cứ ghi cả vào sổ... sau này bố lấy nhà trả cho hai đứa..."
Nghe thấy bốn chữ "lấy nhà trả cho", gương mặt Hoàng Hương Lệ giãn ra tức khắc, đôi mắt sáng rực lên vẻ đắc thắng. Nó vội vàng thổi nhẹ lên vết mực đỏ cho nhanh khô, cẩn thận cất cuốn sổ vào ngăn kéo khóa kín của túi xách. Hạ Quốc Hòa cũng gật gù hài lòng, vỗ nhẹ lên lớp chăn mỏng đắp ngang ngực tôi bằng hai đầu ngón tay như sợ bẩn áo: "Bố nghĩ thông suốt được như vậy là tốt nhất cho đại cục gia đình mình." "Cộng thêm mười hai triệu đêm nay nữa là vừa tròn tám mươi tư lần phát sinh dịch vụ trong hai năm qua rồi." "Con đã cho chạy hàm tính tổng gốc và lãi kép trên bảng tính, con số bây giờ đã đủ lớn để làm thủ tục pháp lý rồi đấy." "Bố cứ nằm truyền hết chai nước này đi, sáng mai con bảo cái Hằng vào đón bố về, rồi cuối tuần vợ chồng con sang chốt sổ luôn một thể."
Hai vợ chồng nó quay lưng bước đi ngay lập tức, tiếng giày cao gót của Hoàng Hương Lệ gõ lộc cộc xa dần ngoài hành lang bệnh viện. Chẳng một ai trong hai đứa ngoái đầu lại nhìn xem chai dịch truyền trên giá sắt đã gần cạn hay chưa. Cũng chẳng ai hỏi xem sáng mai ông già bảy mươi hai tuổi đang sốt cao sẽ tự bắt xe về nhà bằng cách nào.
Đợi cho bóng lưng của Hạ Quốc Hòa khuất hẳn sau cánh cửa kính tự động, tôi mới từ từ ngừng tiếng ho giả tạo. Tôi rút chiếc khăn giấy trên đầu giường, chậm rãi lau sạch từng vệt mực đỏ bám trên đầu ngón tay cái của mình. Đôi mắt vốn giả vờ đục mờ bỗng trở nên tỉnh táo và sắc lạnh dưới ánh đèn trắng của phòng cấp cứu. Tám mươi tư bản chấm công, hai năm ròng rã diễn kịch, cuối cùng con cá lớn tham lam nhất cũng đã tự mình cắn ngập lưỡi câu. Tôi với tay lấy chiếc điện thoại phím bấm cũ kỹ trong túi áo khoác, nhắn một dòng tin ngắn ngủi gửi cho Ngô Minh Giang — cậu học trò xuất sắc nhất khóa kiểm toán năm xưa của tôi: Phiếu thứ tám mươi tư đã ký xong, cuối tuần này khóa sổ quyết toán nhé Giang.
