Tám giờ tối hôm sau, mưa phùn tháng chạp rả rích rơi trên mái ngói âm dương rêu phong của căn nhà từ đường ở ngã ba thị trấn. Bóng đèn tròn treo giữa gian chính điện tỏa ánh sáng vàng ấm áp xuống bộ bàn ghế trường kỷ bằng gỗ gụ đã lên nước bóng loáng.
Nghiêm Đông Diệp mặc một chiếc áo len cổ lọ màu kem giản dị khoác ngoài áo vest dạ sẫm màu, đang thong thả tráng ấm trà sen nóng hổi. Ngồi bên cạnh cô là Phùng Hữu Tiệp trong bộ sơ mi tối màu phẳng phiu, trước mặt anh là chiếc cặp da khóa số màu nâu sẫm.
Ở phía đối diện trên chiếc trường kỷ dài, ông Bằng đang ngồi hút thuốc lào, khói thuốc bay lơ lửng dưới làn mưa bụi hắt qua hiên nhà. Ông Bằng vừa đặt dọc tẩu thuốc xuống đĩa sứ vừa nhìn vợ chồng người cháu gái với ánh mắt băn khoăn.
"Đông Diệp này, chiều nay thằng Lâm gọi điện về cho chú trên đường từ tỉnh xuống."
"Nó bảo công ty Thành Công của nó đang chuẩn bị ký dự án cung ứng vật liệu cho khu công nghiệp mới."
"Chỉ cần giải ngân thêm một khoản vốn ngắn hạn là thu tiền tỷ về tay."
"Nó nói mảnh đất nhà từ đường bốn trăm mét vuông này trước kia lúc làm lại sổ đỏ đã tạm để tên cháu đứng đại diện vì lúc đó nó đang học đại học trên thành phố."
"Tối nay vợ chồng nó về lấy lại sổ đỏ gốc để đưa vào ngân hàng làm thủ tục, và bảo cháu chuẩn bị sẵn một trăm triệu tiền mặt cho anh chị mượn nóng qua ngày mai."
"Chú nghĩ anh em một nhà, ngày cưới cháu nó đã mừng hẳn một trăm triệu trước mặt cả họ."
"Giờ anh cả cần vốn làm ăn lớn thì cháu với chú Tiệp đừng có tính toán thiệt hơn làm gì."
Nghiêm Đông Diệp rót một chén trà nóng đặt trước mặt ông Bằng, khóe môi khẽ điểm một nụ cười điềm đạm.
"Chú Bằng cứ uống chén trà cho ấm giọng đã ạ."
"Mảnh đất bốn trăm mét vuông này vì sao lại đứng tên một mình cháu trên sổ đỏ gốc, và một trăm triệu tiền mừng cưới ba năm trước hình thù thế nào."
"Chỉ mười lăm phút nữa khi anh Lâm chị Lam cùng bác Văn Bá Hiếu tới đây, chú sẽ được tận mắt nhìn thấy toàn bộ chứng từ."
Cô vừa dứt lời thì ngoài cổng sắt ngã ba thị trấn vang lên tiếng phanh xe gấp gáp. Chiếc xe con màu đen của Mai Quang Lâm dừng xịch trước sân gạch, bùn nước bắn tung tóe lên bậc tam cấp. Cửa xe bật mở, Mai Quang Lâm và Ôn Hoài Lam vội vã bước vào dưới hiên nhà.
Khác hẳn vẻ thong dong ngạo nghễ ngày về dự đám cưới em gái ba năm trước, gương mặt Mai Quang Lâm tối nay hốc hác. Quầng mắt thâm sạm vì mất ngủ nhiều đêm liền, chiếc cà vạt trên cổ áo sơ mi cũng bị kéo lệch sang một bên.
Thế nhưng, ngay khi bước qua ngưỡng cửa gỗ nhìn thấy ông Bằng đang ngồi trên trường kỷ và vợ chồng Nghiêm Đông Diệp đang ngồi uống trà. Cả Mai Quang Lâm lẫn Ôn Hoài Lam lập tức chỉnh lại nét mặt. Lấy lại cái giọng điệu bề trên quen thuộc để áp đảo tinh thần em gái trước mặt người lớn trong họ.
Ôn Hoài Lam vẩy nhẹ những giọt mưa trên chiếc túi xách da đã sờn góc, kéo ghế ngồi phịch xuống đầu bàn rồi hất hàm nhìn Nghiêm Đông Diệp.
"Cô Diệp, chú Tiệp, anh chị từ trên tỉnh vượt mưa gió về tới đây rồi đấy."
"Sổ đỏ gốc mảnh đất bốn trăm mét vuông của nhà từ đường đâu, còn một trăm triệu tiền mặt anh Lâm bảo cô rút sẵn từ chiều đã để trong phong bì chưa?"
"Đưa nhanh ra đây để đúng chín giờ tối nay ông Văn Bá Hiếu với cô Văn Lan Hân bên Tổng kho Vật tư Phía Nam ghé qua kiểm tra hồ sơ tại chỗ."
"Chậm trễ một phút làm lỡ việc lớn của công ty Thành Công là cô không gánh nổi trách nhiệm đâu!"
Mai Quang Lâm cũng đập nhẹ bàn tay xuống mặt bàn trường kỷ, quay sang phía ông Bằng để mượn uy người chú họ.
"Chú Bằng ngồi đây làm chứng cho cháu nhé."
"Mảnh đất bốn trăm mét vuông ở ngã ba thị trấn này là đất hương hỏa của bố mẹ để lại, cháu là con trai trưởng trong nhà."
"Đương nhiên quyền định đoạt cao nhất phải thuộc về cháu."
"Mấy năm trước cháu bận gây dựng sự nghiệp công ty Thành Công trên tỉnh nên mới để cái Diệp đứng tên giữ hộ trên giấy tờ."
"Giờ công ty cháu cần đưa sổ đỏ vào đối chiếu năng lực tài sản với tổng kho của ông Văn Bá Hiếu."
"Cái Diệp phải có nghĩa vụ ký giấy ủy quyền toàn phần và giao sổ đỏ gốc ra ngay lập tức!"
Ông Bằng gật gù, quay sang nhìn Nghiêm Đông Diệp giục giã.
"Đấy, anh cả cháu đã nói rõ ràng thế rồi, lại có chú ngồi đây chứng kiến, Đông Diệp vào buồng lấy sổ đỏ với tiền mặt ra đưa cho anh chị đi cháu."
"Đừng để khách trên tỉnh người ta xuống tới nơi lại phải đợi."
Phùng Hữu Tiệp ngồi yên lặng từ nãy đến giờ mới thong thả lên tiếng, giọng anh trầm ổn vang lên giữa gian nhà cổ.
"Chú Bằng, anh Lâm, chị Lam, chuyện sổ đỏ và chuyện tiền bạc không cần phải vội vàng thúc ép trong vài phút."
"Bởi vì bác Văn Bá Hiếu và chị Văn Lan Hân cũng vừa dừng xe ngoài cổng rồi kìa."
Ngoài sân gạch, ánh đèn pha của một chiếc xe bảy chỗ màu bạc quét qua màn mưa đêm. Ông Văn Bá Hiếu khoác áo măng tô sẫm màu, đi cùng Văn Lan Hân đang cầm trên tay một chiếc cặp hồ sơ pháp chế dày cộp bước vào gian chính điện.
Vừa nhìn thấy ông Văn Bá Hiếu xuất hiện sớm hơn dự kiến mười lăm phút, Mai Quang Lâm và Ôn Hoài Lam giật bắn người, vội vàng đứng bật dậy khỏi ghế. Nở nụ cười xu nịnh đến cứng đờ trên khuôn mặt.
"Dạ, bác Hiếu, cô Lan Hân mới xuống ạ, mời bác với cô ngồi ghế trên uống trà."
"Em gái cháu đang chuẩn bị mang sổ đỏ gốc mảnh đất bốn trăm mét vuông và một trăm triệu tiền mặt đặt cọc ra nộp cho tổng kho ngay đây ạ!"
Ông Văn Bá Hiếu không đáp lại lời xu nịnh của Mai Quang Lâm, ông khẽ gật đầu chào ông Bằng rồi ngồi xuống chiếc ghế gỗ đối diện bàn trà. Giọng vị thương nhân lão luyện vang lên nghiêm nghị.
"Anh Mai Quang Lâm, hôm qua tại văn phòng tổng kho."
"Khi tôi đưa ra biên bản xác nhận công ty Thành Công của anh nợ quá hạn một tỷ tám trăm triệu đồng tiền thép và xi măng."
"Đồng thời phát hiện tờ giấy kê khai mảnh đất ngã ba thị trấn trong hồ sơ tín dụng của anh có dấu hiệu giả mạo quyền thừa kế."
"Vợ chồng anh đã cam kết những gì?"
Mai Quang Lâm nuốt nước bọt đánh ực, vội vàng chỉ tay về phía Nghiêm Đông Diệp.
"Dạ thưa bác Hiếu, cháu đã cam kết là mảnh đất bốn trăm mét vuông này tuy đứng tên em gái cháu là Nghiêm Đông Diệp nhưng vốn là đất của bố mẹ để lại cho con trưởng là cháu."
"Chỉ cần tối nay em gái cháu ký biên bản đồng ý dùng sổ đỏ mảnh đất này làm tài sản đảm bảo bổ sung cho khoản nợ một tỷ tám trăm triệu đồng của công ty Thành Công."
"Đồng thời nộp trước một trăm triệu đồng tiền mặt để thanh toán phần lãi phạt quá hạn, thì bác Hiếu sẽ gia hạn cho công ty cháu thêm sáu tháng không chuyển hồ sơ sang cơ quan pháp luật ạ!"
Lúc này, ông Bằng ngồi bên cạnh mới ngớ người ra, chiếc tẩu thuốc lào trên tay ông hơi run rẩy.
"Cái gì cơ, thằng Lâm?"
"Mày vừa nói công ty Thành Công của mày đang nợ tiền vật tư của ông Hiếu tận một tỷ tám trăm triệu đồng và bị quá hạn sắp phải hầu tòa á?"
"Thế mà lúc chiều mày gọi điện cho chú, mày lại bảo là công ty vừa trúng dự án lớn ở khu công nghiệp."
"Chỉ cần mượn sổ đỏ với một trăm triệu của cái Diệp để giải ngân lấy tiền tỷ về tay là thế nào?"
Ôn Hoài Lam thấy chồng bị lộ tẩy chuyện nợ nần trước mặt ông chú họ thì lập tức trừng mắt, gạt phắt đi bằng giọng điệu trịch thượng.
"Chuyện làm ăn thương trường trên tỉnh lúc thịnh lúc suy là bình thường, chú Bằng ở nhà quê biết gì mà hỏi vặn!"
"Quan trọng là bây giờ cái Diệp phải đưa ngay cuốn sổ đỏ mảnh đất bốn trăm mét vuông của bố mẹ ra đây để cứu anh cả nó!"
"Nếu không có tiền của bố mẹ để lại và không có một trăm triệu tiền mặt vợ chồng tôi mừng cưới cho nó làm vốn ba năm trước."
"Thì vợ chồng nó lấy đâu ra cơ ngơi như ngày hôm nay?"
Nghiêm Đông Diệp từ từ đứng dậy. Cô không vào buồng trong như lời ông Bằng giục, mà chỉ ra hiệu cho Phùng Hữu Tiệp mở khóa chiếc cặp da màu nâu sẫm đặt ngay trên bàn. Từ trong cặp da, Nghiêm Đông Diệp lấy ra một tập hồ sơ đóng dấu giáp lai đỏ chót của Ngân hàng Nông nghiệp huyện từ mười năm trước, đặt ngay ngắn trước mặt ông Bằng và ông Văn Bá Hiếu.
Giọng của Nghiêm Đông Diệp vang lên trong trẻo, rành mạch từng chữ giữa tiếng mưa đêm.
"Anh Mai Quang Lâm, chị Ôn Hoài Lam, và cả chú Bằng nữa, hôm nay có mặt bác Văn Bá Hiếu và chị Văn Lan Hân ở đây."
"Cháu xin mở tập hồ sơ đầu tiên để nói rõ nguồn gốc mảnh đất bốn trăm mét vuông này."
Cô lật trang đầu tiên của tập hồ sơ ngân hàng ra, đặt ngón tay lên tờ thông báo phát mãi tài sản đề ngày mười lăm tháng tám của mười năm về trước.
"Mười năm trước, trước khi bố mẹ gặp tai nạn ở lò gạch hai tháng."
"Bố dượng vì nghe người ta rủ rê góp vốn buôn gỗ lậu bị thua lỗ đã mang cuốn sổ đỏ mảnh đất này ra Ngân hàng Nông nghiệp huyện vay một trăm tám mươi triệu đồng."
"Khi bố mẹ đột ngột qua đời, khoản nợ gốc và lãi phạt lên tới hai trăm mười triệu đồng."
"Ngân hàng đã dán thông báo niêm phong chuẩn bị phát mãi toàn bộ căn nhà và mảnh đất này để thu hồi nợ."
Nghiêm Đông Diệp ngước mắt nhìn thẳng vào Mai Quang Lâm đang bắt đầu tái mặt.
"Lúc đó, anh Mai Quang Lâm đang học năm thứ hai đại học xây dựng trên thành phố."
"Khi cán bộ tín dụng ngân hàng về tận đám tang bố mẹ để hỏi xem ai trong hai anh em sẽ đứng ra nhận kế thừa khoản nợ hai trăm mười triệu đồng để giữ lại mảnh đất hương hỏa."
"Anh Mai Quang Lâm đã nói gì trước mặt cán bộ ngân hàng, anh còn nhớ không?"
Cổ họng Mai Quang Lâm khô khốc, hai bàn tay anh ta bấu chặt vào mép quần âu, ánh mắt lảng tránh cái nhìn của ông Bằng. Nghiêm Đông Diệp không để cho anh ta kịp chối quanh. Cô rút tờ Biên bản làm việc về việc từ chối nhận nghĩa vụ trả nợ và từ chối quyền thừa kế tài sản có chữ ký tươi của chính Mai Quang Lâm mười năm trước đặt lên bàn!
"Đây là tờ biên bản có chữ ký của anh Mai Quang Lâm vào ngày hai mươi tháng tám năm đó."
"Chính miệng anh Lâm đã tuyên bố với ngân hàng rằng: tôi mang họ Mai của bố ruột trước kia, không liên quan đến khoản nợ ngân hàng của ông bố dượng họ Nghiêm."
"Tôi đang đi học đại học không có tiền trả nợ, ngân hàng cứ việc phát mãi đất chứ đừng bắt tôi gánh nợ!"
Ông Bằng cầm tờ biên bản có dấu đỏ của ngân hàng huyện lên đọc từng dòng chữ in đậm, hai mắt ông trợn tròn kinh ngạc.
"Trời đất ơi... thằng Lâm!"
"Hồi đó mày về quê nói với họ hàng là đất nhà mình sạch nợ, mày nhường cho em gái ở quê trông coi hương hỏa."
"Hóa ra lúc đất sắp bị ngân hàng thu mất vì nợ hai trăm mười triệu thì mày ký giấy phủi tay bỏ chạy vì sợ phải trả nợ thay bố dượng ư?"
Giọng Nghiêm Đông Diệp càng lúc càng đanh thép khi cô lật tiếp xấp năm mươi tư tờ biên lai nộp tiền mặt màu hồng nhạt đã sờn mép theo năm tháng.
"Đúng vậy đấy chú Bằng ạ!"
"Khi anh Lâm ký giấy từ chối nhận tài sản để trốn khoản nợ hai trăm mười triệu đồng và xách ba lô lên thành phố học tiếp."
"Một mình cháu ở tuổi mười sáu đã phải quỳ trước phòng tín dụng ngân hàng huyện xin ký hợp đồng nhận nợ thay."
"Suốt bảy năm trời, từ năm mười sáu tuổi đến năm hai mươi ba tuổi, mỗi tháng cháu vừa phải gửi bốn triệu đồng lên thành phố nuôi anh Lâm ăn học."
"Vừa phải còng lưng bốc vác xi măng ở tổng kho của bác Văn Bá Hiếu và nhận hàng may gia công ban đêm để đóng ba triệu rưỡi tiền gốc và lãi cho ngân hàng huyện."
"Năm mươi tư tờ biên lai thu tiền gốc và lãi suốt bảy năm trời này đều chỉ có duy nhất một cái tên người nộp tiền là Nghiêm Đông Diệp."
"Đến năm cháu hai mươi ba tuổi, sau khi trả sạch đồng nợ cuối cùng cho ngân hàng."
"Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện đã căn cứ vào văn bản từ chối tài sản của Mai Quang Lâm và chứng từ tất toán nợ của cháu để cấp sổ đỏ mới đứng tên duy nhất một mình cháu!"
Văn Lan Hân cầm tập biên lai ngân hàng và văn bản từ chối tài sản của Mai Quang Lâm lên đối chiếu với tờ giấy kê khai khống trong hồ sơ công ty Thành Công. Cô gật đầu xác nhận với ông Văn Bá Hiếu.
"Thưa bố, toàn bộ chứng từ ngân hàng và hồ sơ cấp sổ đỏ của em Nghiêm Đông Diệp là chuẩn xác tuyệt đối về mặt pháp lý."
"Anh Mai Quang Lâm không có bất kỳ một phần trăm quyền thừa kế hay đồng sở hữu nào đối với mảnh đất bốn trăm mét vuông này cả."
"Tờ cam kết đất thừa kế con trưởng mà anh ta nộp cho tổng kho hoàn toàn là văn bản khai man nhằm chiếm đoạt hạn mức tín dụng!"
