Câu thông báo của tôi vừa dứt, cả căn phòng khách sáng mùng một Tết rơi vào một sự im lặng đến nghẹt thở. Đinh Quốc Bảo mở to đôi mắt đỏ ngầu, hai bàn tay run bần bật chộp lấy bản hợp đồng chuyển nhượng trên bàn trà. Nó lật đi lật lại từng trang giấy có dấu đỏ của Văn phòng Công chứng và chữ ký xác nhận của Sở Tài nguyên. Miệng nó lắp bắp như kẻ mất hồn, chiếc khăn đóng trên đầu rơi tuột xuống sàn gạch: — Không... không thể nào! Xưởng dệt lụa Phú Mỹ và căn nhà phố Hàng Tơ này trị giá hơn ba mươi tỷ đồng!
— Con là Đinh Quốc Bảo, con là đứa con trai độc nhất của dòng họ Đinh, sao mẹ dám chuyển nhượng hết cho Hiệp hội Làng nghề mà không hỏi ý con? Vị luật sư đại diện Hiệp hội Làng nghề đứng bên cạnh tôi liền đẩy gọng kính, cất giọng đanh thép chuẩn mực pháp lý: — Anh Đinh Quốc Bảo, tôi xin giải thích rõ để anh và gia đình bên vợ nắm được quy định của pháp luật hiện hành. — Toàn bộ quyền sử dụng đất của căn nhà phố Hàng Tơ và một trăm phần trăm vốn chủ sở hữu xưởng lụa Phú Mỹ đều là tài sản riêng của bà Ngô Thị Lành. — Tài sản này được hình thành và đăng ký đứng tên độc lập một mình bà Lành từ mười lăm năm trước khi anh kết hôn.
— Do đó, bà Ngô Thị Lành có toàn quyền định đoạt, chuyển nhượng hoặc hiến tặng mà không cần bất kỳ chữ ký đồng thuận nào của con trai hay con dâu! — Theo điều khoản hợp đồng đã công chứng lúc mười sáu giờ ngày hai mươi chín Tết, căn nhà này sẽ được cải tạo thành Trung tâm Trưng bày Lụa Truyền thống. — Gia đình anh Đinh Quốc Bảo có thời hạn lưu trú tối đa là bảy ngày sau Tết để thu dọn tư trang cá nhân và bàn giao lại mặt bằng! Tạ Hồng Đào nghe đến chữ "bàn giao lại mặt bằng" thì gào lên một tiếng thất thanh, lao tới túm lấy vạt áo dài của chồng: — Anh Quốc Bảo! Chuyện này là thế nào hả, chẳng phải trước khi cưới anh thề thốt với bố mẹ tôi là căn nhà phố này đã sang tên cho anh rồi sao?
— Giờ bà già bán sạch cả xưởng lụa lẫn nhà phố cho Hiệp hội Làng nghề, thế sau Tết vợ chồng mình ra gầm cầu mà ở à? Còn Tạ Anh Tuấn thì mặt cắt không còn một giọt máu, chiếc bút ký mạ vàng trên tay rơi cạch xuống nền đá. Cậu ta túm chặt lấy cổ áo dài gấm của Đinh Quốc Bảo, mắt long sòng sọc như con thú bị dồn vào đường cùng: — Anh rể! Không có xưởng lụa Phú Mỹ bảo lãnh thì sáng mùng sáu Tết lấy đâu ra năm tỷ đồng giải ngân cho em? — Em nói thật cho anh chị biết, em làm gì có công ty xuất nhập khẩu nào! Em đang nợ bọn tín dụng ngoài xã hội bốn tỷ rưỡi tiền chơi tiền ảo!
— Bọn chủ nợ đã hẹn đúng mùng sáu Tết không chồng đủ năm tỷ cả gốc lẫn lãi là chúng nó đến tận nhà chặt tay em đấy! Lời thú nhận hoảng loạn của Tạ Anh Tuấn khiến cả ông Tạ Đức Thịnh, bà Chu Lệ Thu và Đinh Quốc Bảo đều sững sờ đứng chôn chân. Đinh Quốc Bảo trợn ngược mắt nhìn cậu em vợ quý hóa, giọng lạc hẳn đi: — Cái... cái gì cơ? Chú bảo chú mở công ty xuất nhập khẩu nên mới mượn anh sáu trăm tám mươi triệu tiền quỹ thu mua kén tằm để đặt cọc mặt bằng cơ mà? — Hóa ra cả nhà các người thông đồng lừa tôi rút tiền của xưởng Phú Mỹ để đem đi trả nợ cờ bạc tiền ảo cho thằng Tuấn à?
Ngay khoảnh khắc ấy, Bùi Kiều Trinh bước lên một bước, mở tập hồ sơ kiểm toán nội bộ của xưởng lụa Phú Mỹ ra trước mặt Đinh Quốc Bảo: — Anh Đinh Quốc Bảo, nhân tiện anh vừa tự miệng thừa nhận hành vi rút sáu trăm tám mươi triệu đồng từ quỹ thu mua kén tằm của xưởng. — Tôi xin thông báo luôn: Từ đúng bảy giờ ba mươi phút sáng nay, ngân hàng đã chính thức đóng băng toàn bộ thẻ tín dụng phụ và tài khoản ủy quyền của anh! — Anh hãy mở điện thoại trong túi áo ra mà xem thông báo pháp lý từ ngân hàng và Ban Quản trị mới của xưởng Phú Mỹ! Đinh Quốc Bảo run rẩy móc chiếc điện thoại từ trong túi áo dài gấm ra, bấm mở màn hình khóa.
Trên màn hình là ba tin nhắn liên tiếp gửi đến lúc bảy giờ ba mươi phút sáng mùng một Tết: Tin nhắn thứ nhất từ ngân hàng: "Thông báo khóa vĩnh viễn thẻ phụ số đuôi 8842 và hủy quyền giao dịch theo lệnh của Chủ tài khoản Ngô Thị Lành." Tin nhắn thứ hai từ Hiệp hội Làng nghề: "Yêu cầu ông Đinh Quốc Bảo bàn giao lại chìa khóa và giấy tờ xe ô tô thuộc tài sản của Xưởng Phú Mỹ ngay trong sáng nay." Và tin nhắn thứ ba là văn bản truy thu: "Buộc ông Đinh Quốc Bảo hoàn trả sáu trăm tám mươi triệu đồng tiền quỹ thu mua nguyên liệu đã tự ý chuyển khoản cho Tạ Anh Tuấn." "Nếu quá hạn mười lăm ngày không hoàn trả, Hiệp hội sẽ chuyển hồ sơ sang Cơ quan Điều tra về hành vi lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản!"
Chiếc điện thoại trượt khỏi bàn tay đẫm mồ hôi của Đinh Quốc Bảo, rơi đập xuống mặt bàn kính vỡ nứt một đường dài. Không chỉ mất trắng quyền thừa kế khối gia sản hơn ba mươi tỷ đồng, mất nhà phố, mất chiếc xe hơi đang đi. Giờ đây, nếu không đòi lại được sáu trăm tám mươi triệu đồng từ Tạ Anh Tuấn, chính Đinh Quốc Bảo sẽ phải đối mặt với án tù! Sự hoảng loạn tột cùng lập tức biến thành cơn thịnh nộ điên cuồng, Đinh Quốc Bảo quay ngoắt sang tóm cổ áo Tạ Anh Tuấn: — Thằng khốn nạn! Mày trả ngay sáu trăm tám mươi triệu tiền quỹ xưởng lụa đây cho tao, không tao đi tù vì nhà chúng mày mất!
— Cả cô nữa Tạ Hồng Đào! Chính cô xúi tôi rút tiền quỹ của mẹ đưa cho em trai cô, giờ bảo bố mẹ cô bán nhà đền cho tôi! Bà Chu Lệ Thu thấy con rể định đánh con trai cưng của mình thì gào lên, lao vào cào cấu mặt Đinh Quốc Bảo: — Á à, thằng bất tài vô dụng này! Mày lừa con gái tao là nhà mặt phố với xưởng lụa đứng tên mày, giờ mày trắng tay! — Tiền vào túi thằng Tuấn nhà tao tiêu hết rồi, lấy đâu ra mà trả! Có trách thì trách bà mẹ già của mày kia kìa! Tạ Hồng Đào cũng gào khóc điên loạn, vung tay hất đổ cả ấm trà túi lọc trên bàn vào thẳng ngực áo dài của chồng:
— Đồ lừa đảo! Tôi tưởng lấy anh được làm bà chủ xưởng lụa Phú Mỹ, ai ngờ anh chỉ là thằng ăn bám mẹ! — Bộ bát đũa sứ xương mạ vàng tôi bày tối qua cũng là quẹt thẻ của anh mua trả góp mười tám triệu, giờ anh tự đi mà trả nợ! Trong cơn giằng co hỗn loạn giữa Đinh Quốc Bảo, Tạ Anh Tuấn và hai mẹ con bà Chu Lệ Thu. Ông Tạ Đức Thịnh bị đẩy ngã dúi dụi vào tấm rèm hạt gỗ ngăn giữa phòng khách và phòng ăn. Cả thân hình nặng nề của ông thông gia đập mạnh vào chiếc bàn gỗ gụ còn nguyên mâm bát đĩa bẩn từ đêm ba mươi Tết!
"Choang! Rầm!" Chiếc bàn xoay nghiêng lệch, hất tung toàn bộ năm bộ bát sứ xương viền vàng và những đôi đũa mạ vàng xuống sàn gạch! Những chiếc bát sứ xương mà Tạ Hồng Đào khoe là hàng nhập khẩu cao cấp vỡ tan tành thành từng mảnh vụn. Lộ rõ bên trong vết vỡ là lớp xương gốm xám xịt, bở bục của loại hàng nhái rẻ tiền mà cô ta mua về để lòe thiên hạ. Nước canh bóng thiu, mỡ cá kho lạnh ngắt từ tối qua văng tung tóe, bám đầy lên tà áo dài gấm của ông Tạ Đức Thịnh và bà Chu Lệ Thu.
Đúng lúc ấy, điện thoại của Tạ Anh Tuấn đổ chuông inh ỏi, đầu dây bên kia vang lên tiếng quát tháo dữ tợn của đám chủ nợ. Tạ Anh Tuấn sợ xanh mặt, đẩy ngã cả anh rể lẫn chị gái ra sàn, co giò chạy bán sống bán chết ra khỏi cửa. Ông Tạ Đức Thịnh và bà Chu Lệ Thu ngồi bệt giữa đống mảnh sứ vỡ, vừa chửi bới con rể vừa lồm cồm bò dậy đuổi theo con trai. Thấy nhà vợ tháo chạy, Đinh Quốc Bảo như chợt tỉnh cơn mê, nó quay đầu nhìn tôi đang đứng bên cạnh Bùi Kiều Trinh. Nó bò lết trên sàn nhà nhớp nháp, hai tay vươn ra định ôm lấy gấu áo dài lụa tím than của tôi, nước mắt giàn giụa:
— Mẹ ơi... mẹ tha thứ cho con! Con bị con Hồng Đào với nhà họ Tạ bỏ bùa mê thuốc lú nên mới trót dại bất hiếu với mẹ! — Con là máu mủ duy nhất của mẹ và bố mà mẹ ơi! Mẹ bảo Hiệp hội Làng nghề hủy hợp đồng đi, rồi cứu con khoản sáu trăm tám mươi triệu với! Tôi lùi lại một bước dứt khoát, không để bàn tay dính đầy dầu mỡ của Đinh Quốc Bảo chạm vào tà áo lụa sạch sẽ của mình. Tôi cúi xuống, cầm lấy chiếc bát sứ sứt miệng trên khay trà gỗ trắc, nhìn thẳng vào đôi mắt của con trai: — Quốc Bảo, chiếc bát sứ này đã sứt một miếng từ ba mươi năm trước, khi bố con nhường từng hạt cơm trắng cho con ăn qua mùa lụt.
— Nhưng vết sứt của chiếc bát gốm còn có thể giữ lại làm kỷ vật, chứ lòng hiếu thảo đã vỡ nát thì không bao giờ lành lại được nữa! — Chiều hôm qua, khi con tự tay nhét đôi đũa tre mốc vào tay mẹ và ấn vai mẹ ngồi xuống cạnh bồn rửa bát. — Thì nghĩa mẹ con tài sản giữa tôi và anh cũng đã chấm dứt trọn vẹn bên chiếc ghế đẩu nhựa ấy rồi! — Số tiền sáu trăm tám mươi triệu anh tự ý lấy của bà con trồng dâu, anh hãy tự bán tài sản riêng và đi làm mà hoàn trả!
Đinh Quốc Bảo ngồi chết trân trên nền gạch lạnh buốt, nhìn chiếc bát sứ sứt miệng trên tay tôi như nhìn thấy bản án lương tâm. Tạ Hồng Đào đứng bên cạnh đống bát sứ xương mạ vàng đã vỡ nát, đôi chân run rẩy khuỵu xuống sàn nhà. Tôi không nói thêm bất kỳ một lời nào nữa, xoay người bước thẳng ra khỏi ngưỡng cửa ngôi nhà phố Hàng Tơ. Ngoài sân, Bùi Kiều Trinh đã lễ phép mở sẵn cửa chiếc xe ô tô của Hiệp hội Làng nghề, hai tay đỡ lấy chiếc khay gỗ trắc giúp tôi. Đinh Quốc Bảo theo bản năng giao chiếc chìa khóa xe công vụ cho luật sư mà hai bàn tay vẫn run lẩy bẩy không nói nên lời.
Chiếc xe lăn bánh rời khỏi con phố cổ ồn ào, bỏ lại phía sau tiếng cãi vã, đổ lỗi giữa vợ chồng Đinh Quốc Bảo ngay sáng mùng một Tết. Ba mươi phút sau, xe dừng lại trước cổng Biệt viện Nghệ nhân Làng nghề nằm yên bình bên bờ sông Đáy hiền hòa. Trong khuôn viên ngập tràn nắng xuân ấm áp, những hàng dâu xanh mướt đang đâm chồi nảy lộc bên cạnh những nếp nhà gỗ lim truyền thống. Các nghệ nhân cao niên và những người thợ dệt trẻ tuổi của xưởng lụa Phú Mỹ đã mặc áo dài truyền thống đứng chờ sẵn từ bao giờ. Ngay chính giữa gian nhà gỗ thoáng đãng nhìn ra mặt sông lấp lánh, một mâm cỗ tân niên nóng hổi, thơm lừng mùi bánh chưng xanh và trà sen Tây Hồ đã được bày biện trang trọng.
Chiếc ghế gỗ lim chạm hoa sen ở vị trí chủ tọa cao quý nhất được Bùi Kiều Trinh trân trọng kéo ra mời tôi ngồi xuống. Trên mặt bàn là bộ bát đũa gốm Bát Tràng men ngọc lành lặn, ấm áp, cùng những ánh mắt kính trọng, biết ơn của hàng chục học trò làng nghề. Tôi đón lấy chén trà sen nóng hổi từ tay Bùi Kiều Trinh, nghe tiếng khung cửi đầu xuân lách cách ngân vang trong gió mới. Bỏ lại sau lưng mâm cơm bốn đôi đũa vàng giả dối và góc bếp lạnh lẽo đêm ba mươi. Ở tuổi sáu mươi tư, mùa xuân thật sự của cuộc đời tôi giờ đây mới bắt đầu nở hoa rực rỡ.