Đúng bảy giờ rưỡi sáng ngày thứ ba kể từ lễ cúng trăm ngày ông Tấn, con hẻm nhỏ vốn yên tĩnh bỗng trở nên xôn xao bởi tiếng còi xe hơi inh ỏi. Vợ chồng Lê Đình Triết, Mạc Thu Trinh cùng vợ chồng Lê Anh Bách, Thái Tường Vân và cậu út Lê Trường Lộc đồng loạt xuất hiện trước cánh cổng sắt của ngôi nhà cấp bốn.
Khác hẳn với bộ dạng hằm hè tranh giành từng cái chân bàn chiếc ghế cách đây hai hôm, sáng nay cả năm người đều ăn vận lịch sự và tay xách nách mang đủ thứ quà cáp đắt tiền. Triết ôm một hộp hồng sâm Hàn Quốc bọc lụa vàng óng ánh, Trinh xách giỏ yến sào thượng hạng, còn vợ chồng Bách thì khệ nệ bưng lẵng hoa quả nhập khẩu to tướng.
Khi cánh cổng sắt hé mở, cả đám con cháu ùa vào khoảng sân gạch đỏ với nụ cười tươi rói trên môi. Thế nhưng, cảnh tượng hiện ra dưới bóng cây khế già đầu hiên khiến bước chân của cả năm người khựng lại.
Giữa sân gạch không phải là hình ảnh người mẹ già cô đơn ngồi bó gối bên ấm trà nguội như họ tưởng tượng. Bà Quách Tuyết Quyên đang ngồi ung dung trên một chiếc ghế bành bọc nệm nhung êm ái do nhân viên Trung tâm Việt Tiến mang tới phục vụ.
Bên cạnh bà là luật sư Quách Trường Lộc trong bộ âu phục phẳng phiu, cùng một công chứng viên nhà nước đang mở sẵn cặp hồ sơ đặt trên chiếc bàn xếp phủ khăn trắng. Xung quanh hiên nhà còn có sự hiện diện của ông Tổ trưởng tổ dân phố và hai bà hàng xóm thân thiết được bà Quách Tuyết Quyên mời sang làm nhân chứng.
Chưa kịp hiểu chuyện gì đang xảy ra, nhưng vì nghĩ đến khoản tiền tám tỷ đồng đang nằm trong tài khoản của mẹ, Mạc Thu Trinh lập tức phát huy tài diễn xuất. Cô ta đặt giỏ yến sào xuống bàn, lao tới định nắm lấy tay bà Quách Tuyết Quyên, giọng nói nghẹn ngào như sắp khóc:
Mẹ ơi! Hai đêm nay vợ chồng con nằm trằn trọc không sao chợp mắt được vì thương mẹ phải ở một mình trong căn nhà trống trải này! Hôm trước là do chú út Lộc chưa suy nghĩ chín chắn nên mới mang cái tờ rơi viện dưỡng lão Bình An về trêu mẹ đấy thôi.
Sáng nay anh Triết và con đã dọn dẹp sạch sẽ phòng ngủ lớn có ban công hướng nắng ở chung cư của tụi con rồi. Tụi con đem xe tới đón mẹ về ở hẳn với vợ chồng con để sớm hôm hầu hạ mẹ đây ạ!
Thái Tường Vân thấy chị dâu cả nhanh mồm giành phần trước liền vội vàng chen lên, đẩy nhẹ vai Trinh sang một bên rồi đặt lẵng hoa quả xuống sát chân bà Quách Tuyết Quyên: Chị cả nói thế nào ấy chứ, phòng chung cư nhà chị ở tận tầng mười tám, mẹ bị đau khớp gối đi thang máy nhiều làm sao chịu nổi!
Mẹ ơi, hôm qua anh Bách nhà con đã bàn với con rồi, tụi con quyết định thuê hẳn một căn nhà mặt đất có sân vườn rộng rãi để đón mẹ về phụng dưỡng suốt đời. Tuyệt đối không có chuyện chia mười ngày một lượt gì nữa đâu ạ!
Cậu út Lê Trường Lộc cũng nhanh tay chộp lấy tờ đơn xin vào viện dưỡng lão Bình An đang nằm trên mặt bàn công chứng. Anh ta vò nát tờ giấy trong lòng bàn tay rồi ném xuống nền sân gạch, lớn tiếng tuyên bố trước mặt hàng xóm láng giềng:
Đấy, các bác hàng xóm làm chứng cho cháu nhé! Chính tay cháu hủy bỏ cái tờ đơn viện dưỡng lão giá rẻ này rồi đấy! Mẹ cháu chỉ có một, dù cháu có phải nhịn ăn nhịn mặc đi làm thuê làm mướn thì ba anh em cháu cũng phải tự tay chăm sóc mẹ lúc tuổi già.
Không bao giờ để mẹ phải bước chân vào viện dưỡng lão đâu! Những lời lẽ hiếu thảo tuôn ra mượt mà khiến hai bà hàng xóm đứng cạnh gốc khế không khỏi đưa mắt nhìn nhau xì xào bàn tán. Bà Quách Tuyết Quyên vẫn ngồi yên trên ghế bành, đôi bàn tay đan nhẹ vào nhau, ánh mắt tỉnh táo quan sát màn kịch vụng về của ba đứa con ruột.
Đợi cho cả năm người vừa dứt lời và đang thở dốc vì nói quá nhanh, bà Quách Tuyết Quyên mới chậm rãi lên tiếng, giọng nói rõ ràng vang khắp khoảng sân gạch đỏ: Các con diễn xong vở kịch tranh nhau báo hiếu rồi đấy à?
Cách đây đúng bốn mươi tám tiếng đồng hồ, chính tại cái sân gạch này, các con còn lập bảng chia ca nuôi mẹ mười ngày một lượt như chuyền quả bóng nhựa. Thậm chí các con còn tính toán chi li từng đồng tiền ăn năm mươi nghìn của ngày thứ ba mươi mốt, rồi tháo dỡ sạch sành sanh từ cái sập gụ.
Bộ lư đồng cho đến chiếc bàn ăn cơm của mẹ đem đi bán lấy tiền chia nhau. Sao hôm đó không thấy đứa nào sợ mẹ đau khớp gối hay mất ngủ vì thương mẹ. Mà vừa đọc được tin mẹ bán đấu giá bức tranh lụa của bố thu về tám tỷ đồng trên báo thì cả ba đứa lại hóa thành con hiếu dâu thảo nhanh đến thế?
Khuôn mặt của Lê Đình Triết và Lê Anh Bách lập tức đỏ bừng lên vì ngượng, nhưng lòng tham trước món tiền khổng lồ khiến Triết nhanh chóng gạt phăng sự xấu hổ sang một bên. Triết bước lên một bước, cố giữ giọng điềm đạm nhưng hàm chứa sự áp đặt của người con trưởng:
Mẹ nói thế là oan cho tấm lòng của tụi con rồi! Chuyện hôm trước là do tụi con muốn thử lòng mẹ xem mẹ có muốn sống tự lập hay không thôi. Còn chuyện bức tranh lụa cổ trị giá tám tỷ đồng kia, nói đi cũng phải nói lại, đó là di sản của bố và ông nội họ Lê để lại.
Mẹ tuổi cao sức yếu, giữ một khoản tiền lớn như thế trong người rất dễ bị kẻ gian hoặc người ngoài họ khác lợi dụng trục lợi. Vừa nói, Triết vừa liếc xéo sang phía luật sư Quách Trường Lộc đang đứng cạnh bàn công chứng, rồi tiếp tục lớn tiếng:
Theo đúng truyền thống gia đình và pháp luật thừa kế, số tiền tám tỷ đồng bán tranh phải được chia đều cho các con trai trong họ Lê giữ hộ. Còn mẹ về ở với vợ chồng con thì muốn ăn gì, mặc gì tụi con lo tất!
Nghe anh cả mở lời đòi chia tiền một cách trắng trợn, Lê Anh Bách và Lê Trường Lộc lập tức gật đầu đồng tình, bước lên tạo thành một vòng vây gây sức ép ngay trước bàn trà. Thái Tường Vân còn cao giọng nói thêm vào:
Anh cả nói đúng đấy ạ! Bức tranh nằm trong khung ảnh của bố thì một nửa là tài sản của bố. Bố mất không để lại di chúc thì ba anh em trai đương nhiên có phần thừa kế hợp pháp trong số tiền tám tỷ đó!
Mẹ không thể tự ý đem toàn bộ tiền của nhà họ Lê đi giao cho thằng Lộc bên họ ngoại quản lý được đâu! Bà Quách Tuyết Quyên khẽ gật đầu với luật sư Quách Trường Lộc. Không cần bà phải nói thêm một lời tranh cãi nào, vị luật sư ba mươi lăm tuổi mở cặp da.
Rút ra ba tập tài liệu được đóng dấu đỏ chót của cơ quan có thẩm quyền và đặt mạnh xuống mặt bàn. Quách Trường Lộc đẩy gọng kính vàng trên sống mũi, giọng nói đanh thép chuẩn xác từng thuật ngữ pháp lý: Trước khi ba anh em họ Lê định dạy cho tôi về Luật Thừa kế.
Mời các vị mở to mắt ra đọc kỹ bản Di chúc Hợp pháp đã được công chứng nhà nước cách đây hai năm của dượng Lê Văn Tấn! Khi dượng Tấn bắt đầu phát hiện bệnh suy thận và chứng kiến thái độ bỏ mặc cha già nằm viện của các người.
Dượng ấy đã chủ động mời Văn phòng Công chứng đến tận giường bệnh để lập di chúc định đoạt toàn bộ tài sản. Trong bản di chúc có đầy đủ giấy chứng nhận minh mẫn của bệnh viện cấp trung ương này, dượng Tấn đã ghi rõ:
Toàn bộ quyền sở hữu đối với bức tranh lụa Đông Dương "Nguyệt Quỳnh Hiên" cùng mọi di sản khác của ông đều được để lại duy nhất cho người vợ hợp pháp là bà Quách Tuyết Quyên! Ba người con là Lê Đình Triết, Lê Anh Bách và Lê Trường Lộc bị truất quyền thừa kế hoàn toàn đối với di sản của dượng Tấn.
Do vi phạm nghiêm trọng nghĩa vụ phụng dưỡng cha mẹ khi ốm đau! Lê Đình Triết vội vã chộp lấy bản sao di chúc trên bàn, đôi mắt trợn ngược nhìn chữ ký quen thuộc của người cha quá cố. Cùng dấu vân tay điểm chỉ đỏ chót bên cạnh con dấu của phòng công chứng.
Chưa để cho Triết kịp hoàn hồn, công chứng viên ngồi bên cạnh đã tiếp tục mở tập hồ sơ thứ hai ra và đọc to trước mặt các nhân chứng tổ dân phố: Thứ hai, theo nguyện vọng của các con muốn bà Quách Tuyết Quyên ký đơn tự nguyện vào viện dưỡng lão để các con khỏi phải luân phiên nuôi dưỡng mười ngày một tháng.
Hôm qua bà Quách Tuyết Quyên đã chính thức ký Hợp đồng Mua đứt Quyền Thụ hưởng Trọn đời tại Khu Biệt thự Nghỉ dưỡng Sinh thái Việt Tiến. Đính kèm theo hợp đồng này là Văn bản Pháp lý Ủy quyền và Phụ lục Điều khoản Đặc biệt số 048 đã được công chứng hợp lệ.
Nội dung điều khoản ghi rõ: Bà Quách Tuyết Quyên tự nguyện sử dụng tài sản riêng của mình để an dưỡng tuổi già. Và chính thức kích hoạt Điều khoản Cấm Thăm Nuôi Vĩnh Viễn đối với ông Lê Đình Triết, bà Mạc Thu Trinh, ông Lê Anh Bách, bà Thái Tường Vân và ông Lê Trường Lộc!
Kể từ giây phút này, năm cá nhân có tên trên hoàn toàn được giải phóng khỏi mọi nghĩa vụ đóng góp tiền nuôi mẹ. Nhưng đồng thời bị cấm tuyệt đối không được bước chân qua cổng Khu nghỉ dưỡng Việt Tiến dưới danh nghĩa thăm nuôi, chăm sóc hay đòi quyền giám hộ tài sản!
Cả năm người con và dâu đứng sững giữa sân gạch như vừa bị một gáo nước đá dội thẳng từ đỉnh đầu xuống gót chân. Lê Trường Lộc lắp bắp chỉ tay vào chiếc bàn trống trơn, giọng lạc đi vì hoảng sợ: Khoan đã!
Thế... thế còn căn nhà cấp bốn này thì sao? Hôm trước mẹ hứa sau ba ngày vào viện dưỡng lão sẽ ký giấy giải quyết căn nhà này cho tụi con lấy chín trăm triệu chia nhau cơ mà!
Bà Quách Tuyết Quyên lúc này mới từ tốn đứng dậy khỏi chiếc ghế bành, tự tay cầm tập hồ sơ thứ ba trao tận tay ông Tổ trưởng tổ dân phố đang đứng bên cạnh. Bà Quách Tuyết Quyên nhìn thẳng vào khuôn mặt biến sắc của thằng con út, giọng nói bình thản nhưng dứt khoát:
Mẹ giữ đúng lời hứa giải quyết dứt điểm căn nhà cấp bốn này trong sáng hôm nay đấy chứ. Mảnh đất và ngôi nhà này là tài sản riêng của ông bà ngoại cho mẹ trước khi kết hôn, trên sổ đỏ chỉ đứng tên một mình Quách Tuyết Quyên.
Sáng qua, mẹ đã làm thủ tục hiến tặng toàn bộ quyền sử dụng mảnh đất và ngôi nhà này cho Ủy ban Phường để cải tạo thành Thư viện Đọc sách. Và Câu lạc bộ Cờ tướng miễn phí dành cho các cụ hưu trí trong khu phố của chúng ta.
Còn bây giờ, mời năm đứa con hiếu thảo của mẹ xách giỏ yến sào và hộp hồng sâm kia ra khỏi cổng, để đội thi công của phường vào đo đạc lắp đặt kệ sách!
