Lời cảnh cáo lạnh lùng của ông Trần Văn Hạc bên ngoài song cửa sổ bếp khiến bà Lương Thục Quyên giật mình đánh rơi cả chiếc quạt xếp xuống nền gạch bông. Bà ta vội vàng cúi nhặt chiếc quạt, lúng túng chỉnh lại cổ áo lụa rồi kéo tay Phùng Quang Vinh đi nhanh ra ngoài sân. Trước khi bước qua cổng sắt, bà Quyên còn cố ngoái đầu lại nhìn căn nhà ngang nơi ông Hạc đang ở, giọng bà ta vừa gượng gạo vừa cay cú: — Đúng là lão già gàn dở! Có căn nhà nát ở cuối ngõ cụt mà làm như cung điện dát vàng không bằng! Thế nhưng khi ra đến đầu ngõ Trầm, chỗ khuất tầm mắt của ông Hạc, bà Quyên lập tức túm chặt lấy cánh tay con trai và dặn dò nhỏ giọng: — Vinh, mày nghe kỹ lời mẹ đây! Lão già họ Trần này phản ứng gay gắt như vậy khi thấy mẹ con mình xem cái tủ lạnh. Chứng tỏ trăm phần trăm trong ngăn đông dưới cùng có giấu tài sản lớn hoặc sổ đỏ gốc!
Tôi đứng cách đó vài bước chân để tiễn khách, nghe rõ mồn một từng lời bàn tính trơ trẽn của hai mẹ con họ. Phùng Quang Vinh gật đầu lia lịa với mẹ, ánh mắt lấp lánh vẻ tham lam không chút che giấu: — Mẹ cứ yên tâm, con Bích Liên nó nghe lời con răm rắp ấy mà. Chiều tối thứ Sáu tuần này con lấy cớ mang máy tính sang giúp nó làm đồ án công ty, kiểu gì con cũng mở được cái ổ khóa cổ lỗ sĩ ấy ra xem! Tôi nắm chặt chùm chìa khóa đồng trong lòng bàn tay, cảm giác thất vọng và ghê tởm đối với người bạn trai mình từng tin tưởng dâng lên nghẹn đắng ở cổ họng. Suốt thời sinh viên, Quang Vinh luôn tỏ ra là một chàng trai ấm áp, hứa hẹn cùng tôi xây dựng sự nghiệp bằng chính năng lực thiết kế của hai đứa. Nhưng từ khi về làm việc dưới trướng bố mẹ ở Công ty Xây dựng An Khang, bản chất thực dụng và tham lam của anh ta ngày càng bộc lộ rõ rệt.
Tôi quay trở vào căn nhà số bốn mươi tư, định bụng sang gian nhà ngang để xin lỗi ông Hạc vì sự đường đột của mẹ con Quang Vinh. Nhưng cửa gỗ gian nhà ngang đã khép kín, bên trong chỉ có tiếng đài bán dẫn phát bản tin thời tiết buổi trưa rột roạt và mùi trầm hương thoang thoảng bay ra. Buổi chiều hôm đó là ngày nghỉ cuối tuần, tôi quyết định leo lên căn gác xép bằng gỗ thông ở phía trên khu bếp để dọn dẹp chỗ cất mấy thùng mô hình kiến trúc. Căn gác xép khá thấp, ánh sáng duy nhất chiếu vào qua một ô cửa kính tròn nhỏ bám đầy bụi mờ hướng ra tán cây hoàng lan.
Trong lúc tôi đang dùng chổi lông gà quét sạch lớp bụi trên xà gỗ trong góc khuất, mũi giày của tôi vấp phải một tấm ván sàn bị cong vênh. Tấm ván gỗ bật nhẹ lên, để lộ một hốc trống nhỏ nằm giữa hai thanh dầm chịu lực. Tôi bật đèn flash điện thoại soi xuống hốc gỗ ấy và phát hiện một chiếc cặp tài liệu bằng da bò màu nâu sẫm đã mục rách phần quai xách. Bụi gỗ phủ dày trên mặt da chứng tỏ chiếc cặp này đã nằm im ở đây từ rất nhiều năm về trước. Tôi cẩn thận nhấc chiếc cặp da lên, phủi nhẹ lớp bụi rồi mở chiếc khóa cài bằng đồng đã xỉn màu.
Bên trong chiếc cặp không có tiền bạc hay trang sức gì cả, mà chỉ có một xấp bản vẽ kỹ thuật vẽ tay trên giấy can. Và một tờ báo Kiến Trúc & Đời Sống đã ố vàng, giòn rụm ở các mép giấy. Ngày phát hành in trên đầu tờ báo là ngày mười tám tháng Tám, mười năm về trước. Ngay tại trang nhất, một bài phóng sự điều tra được khoanh tròn bằng bút mực đỏ với dòng tít lớn đập thẳng vào mắt tôi: Sự cố sập giàn giáo và dầm bê tông tầng bốn tại dự án Chung cư Xanh Bình Minh trong đêm mưa bão: Một kỹ sư giám sát trẻ thiệt mạng tại chỗ.
Bàn tay tôi khẽ run lên khi đọc xuống phần nội dung chi tiết bên dưới bài báo. Nạn nhân thiệt mạng trong đêm mười lăm tháng Tám âm lịch mười năm trước chính là kỹ sư giám sát vật liệu Trần Đình Khoa. Hai mươi sáu tuổi — người con trai duy nhất của ông Trần Văn Hạc! Đáng chú ý hơn cả là đoạn kết luận sơ bộ được trích dẫn trên mặt báo năm ấy: *Theo lời khai của đại diện đội thi công cung ứng vật tư tại hiện trường. Kỹ sư giám sát Trần Đình Khoa đã tự ý ký lệnh cho đổ bê tông dầm sàn tầng bốn vượt tiến độ ngay trong đêm mưa lớn. Và pha trộn sai tỷ lệ phụ gia đông kết nhanh, dẫn đến gãy sập hệ thống chống đỡ.*
Tôi từng học rất kỹ môn Kết cấu bê tông cốt thép và An toàn thi công ở trường đại học. Chỉ cần đọc qua đoạn kết luận ấy, trực giác nghề nghiệp của tôi đã lập tức nhận ra một sự vô lý đến nực cười! Một kỹ sư giám sát của chủ đầu tư chỉ có quyền kiểm tra chất lượng vật tư và đình chỉ thi công nếu phát hiện sai phạm. Chứ làm gì có quyền ép nhà thầu phụ đổ bê tông giữa đêm mưa bão để rồi tự chôn vùi mạng sống của chính mình dưới đống đổ nát?
Tôi lật tiếp xấp bản vẽ giấy can nằm bên dưới tờ báo cũ. Đó là bản vẽ chi tiết dầm chịu lực trục B4 của công trình Chung cư Xanh Bình Minh, có chữ ký nháy rất đẹp và sắc nét của kỹ sư Trần Đình Khoa. Ở mặt sau của tờ bản vẽ ấy, có những dòng chữ viết vội bằng bút chì kỹ thuật 2B dưới ánh đèn pin, nét chữ ấn mạnh đến mức hằn sâu xuống thớ giấy: Đêm mười bốn tháng Tám âm lịch, lúc hai mươi hai giờ ba mươi phút. Độ sụt bê tông thương phẩm lô B4 hoàn toàn không đạt chuẩn. Nhà thầu phụ đã tráo bốn mươi phần trăm xi măng PC40 bằng bột xỉ than hoạt tính kém chất lượng và dùng hóa chất tạo đông giả để qua mắt khâu kiểm tra bề mặt. Cốt thép chịu lực chính phi hai mươi hai bị rút ruột tráo bằng thép tái chế phi mười tám giòn gãy. Tôi đã kiên quyết từ chối ký biên bản nghiệm thu và vừa lấy mẫu lõi bê tông tươi. Cùng sổ giao nhận gốc lúc hai mươi ba giờ mười lăm phút để sáng mai nộp thẳng lên Thanh tra Sở Xây dựng!
Hơi thở của tôi nghẹn lại giữa căn gác xép tĩnh mịch. Dòng nhật ký kỹ thuật viết lúc hai mươi ba giờ mười lăm phút đêm mười bốn tháng Tám, trong. Khi vụ sập giàn giáo kinh hoàng cướp đi mạng sống của anh Trần Đình Khoa xảy ra vào đúng khung giờ từ hai giờ đến ba giờ sáng rạng ngày Rằm tháng Tám! Nghĩa là chỉ chưa đầy ba tiếng đồng hồ sau khi người kỹ sư trẻ tuổi ấy lấy được mẫu bê tông gian lận. Và kiên quyết không chịu ký khống biên bản nghiệm thu, giàn giáo tầng bốn đã "tình cờ" đổ sập xuống ngay vị trí anh đang đứng! Và sau khi anh Khoa chết, toàn bộ mẫu vật chứng tại hiện trường biến mất, còn kẻ rút ruột công trình lại trơ tráo đổ hết tội lỗi lên đầu người đã khuất!
Tôi nhìn xuống góc dưới cùng của tờ bản vẽ giấy can, nơi có đóng một con dấu hình chữ nhật màu đỏ đã nhòe đi một nửa vì vết nước mưa năm xưa. Phần tên công ty trên con dấu bị vết bùn khô che khuất, chỉ còn đọc được hai chữ cuối cùng ở dòng tên người đại diện đội cung ứng vật tư: ... Thế Vinh! Tim tôi đập thình thịch như muốn văng ra khỏi lồng ngực. Thế Vinh ư? Bố ruột của bạn trai tôi — giám đốc Công ty Xây dựng An Khang hiện tại — cũng tên là Phùng Thế Vinh! Chẳng lẽ trên đời này lại có một sự trùng hợp rợn người đến mức ấy?
Tôi vội vàng chụp lại toàn bộ mặt trước, mặt sau của tờ bản vẽ giấy can và bài báo cũ bằng điện thoại. Rồi đặt chiếc cặp da bò về lại đúng vị trí cũ dưới tấm ván sàn gác xép. Tối hôm đó, Phùng Quang Vinh nhắn tin báo sẽ ghé qua nhà tôi lấy bản vẽ phối cảnh dự án mới để sáng thứ Hai nộp cho bố anh ta duyệt. Khi Quang Vinh đến nơi, trời đã gần mười giờ đêm. Trong lúc tôi vào phòng ngủ lấy tập hồ sơ thiết kế, Quang Vinh ở ngoài phòng khách lại lén lút đi về phía khu bếp.
Qua tấm gương phản chiếu gắn trên tủ áo phòng ngủ, tôi nhìn thấy Quang Vinh không hề đứng yên đợi tôi. Anh ta rút từ trong túi quần ra một miếng sáp dẻo màu trắng — thứ dụng cụ mà thợ khóa thường dùng để in dấu ổ khóa — rồi lặng lẽ mở cửa bếp bước vào. Hơn năm phút sau, khi tôi cầm tập hồ sơ bước ra, Quang Vinh đã ngồi lại trên ghế gỗ phòng khách như chưa hề có chuyện gì xảy ra. Nhưng ở đầu ngón tay cái của anh ta vẫn còn dính một vệt rỉ đồng màu xanh lục và mùi dầu máy cũ kỹ đặc trưng của chiếc tủ lạnh Sanyo!
Tôi đặt tập hồ sơ lên bàn, giả vờ vô tình hỏi thử một câu để thăm dò: — Anh Vinh này, Công ty Xây dựng An Khang của bố mẹ anh thành lập được bao nhiêu năm rồi nhỉ? Trước khi lấy tên là An Khang, bác trai có làm đội thầu phụ cho dự án chung cư nào ở vùng ven không? Bàn tay đang cầm cốc nước của Phùng Quang Vinh khựng lại giữa không trung. Anh ta nhìn tôi chằm chằm vài giây rồi bật cười xua tay: — Sao tự dưng em lại hỏi chuyện cũ rích từ đời nào thế? Hồi mười năm trước bố anh mới lập đội thi công cơ giới nhỏ thôi, sau này trúng được mấy gói thầu cung ứng vật tư lớn mới gom vốn mở Công ty An Khang. Quang Vinh đứng dậy cầm tập bản vẽ, vỗ nhẹ lên má tôi rồi nói với giọng đầy ẩn ý: — Em đừng bận tâm mấy chuyện giấy tờ cũ làm gì, cứ ngoan ngoãn ở đây giữ mối quan hệ tốt với lão già chủ nhà đi. Chỉ cần lấy được căn nhà đất vàng này về tay nhà họ Phùng, đám cưới của tụi mình sẽ tổ chức linh đình nhất quận!
Đợi Phùng Quang Vinh dắt xe ra khỏi ngõ và khóa chặt hai lớp cổng sắt, tôi lập tức quay trở lại căn bếp. Tôi bật ngọn đèn sợi đốt trên trần bếp và cúi xuống kiểm tra chiếc ổ khóa đồng chữ Vạn ở ngăn đông dưới cùng của chiếc tủ lạnh Sanyo. Quả nhiên, xung quanh khe cắm chìa của chiếc ổ khóa đồng có dính vài mảnh vụn sáp trắng nhỏ li ti. Và trên lớp vỏ sắt xanh ngọc có một vết xước mới tinh do vật nhọn cạy thử vào phần gioăng cao su! Do vết cạy làm hở một khe cực nhỏ ở mép gioăng cao su già cỗi, một luồng khí lạnh buốt từ bên trong ngăn đông rỉ nhẹ ra ngoài.
Tôi ghé sát mũi lại gần khe hở ấy. Mùi hương thoát ra từ ngăn đông hoàn toàn không phải mùi thực phẩm đông lạnh, cũng chẳng phải mùi tiền giấy hay kim loại vàng bạc như mẹ con bà Lương Thục Quyên tưởng tượng. Đó là mùi hăng nồng của phụ gia hóa học công nghiệp, hòa quyện với mùi vôi vữa xi măng tươi. Và mùi bùn phèn ngai ngái bị đóng băng ở nhiệt độ âm hai mươi tư độ C! Tại sao một người cựu kỹ sư giám sát như ông Trần Văn Hạc lại dùng chiếc tủ lạnh cải tạo công suất lớn để cấp đông xi măng và bùn phèn suốt mười năm ròng rã?
Một tia chớp suy luận lóe lên trong đầu khiến toàn thân tôi nổi da gà. Trong môn Vật liệu xây dựng mà tôi từng học ở trường kiến trúc, khi xi măng được trộn với nước và phụ gia để tạo thành bê tông tươi. phản ứng thủy hóa sẽ diễn ra liên tục làm khối bê tông đông cứng và thay đổi cấu trúc hóa học theo thời gian. Một khi bê tông đã khô cứng hoàn toàn sau vài tháng hoặc vài năm. Việc phân tích chính xác hàm lượng hóa chất tạo đông giả mạo hay tỷ lệ nước trộn ban đầu tại hiện trường sẽ trở nên vô cùng khó khăn. Cách duy nhất để làm ngưng trệ hoàn toàn phản ứng thủy hóa của mẫu bê tông tươi ngay tại thời điểm lấy mẫu. Giữ nguyên một trăm phần trăm trạng thái hóa lý của bằng chứng gian lận như lúc vừa đổ ra khỏi bồn trộn. Chính là cấp đông sâu lập tức ở nhiệt độ dưới âm hai mươi độ C!
Tôi lùi lại hai bước, lưng chạm vào vách tường bếp lạnh toát, đôi mắt mở to nhìn chiếc tủ lạnh Sanyo màu xanh ngọc đang kêu rè... rè... trong góc tối. Thứ nằm sau sợi dây xích đồng và chiếc ổ khóa chữ Vạn kia không phải là vàng miếng hay cổ vật! Mà đó là hiện trường vụ án mạng của mười năm trước được đóng băng nguyên vẹn trong lòng tủ lạnh!
